Mekke Savunma Anlaşması Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'nda onaylanmasının ardından Resmi Gazete'de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi.

Anlaşma, 7 Ağustos tarihinde Mekke'de imzalanmıştı. Üç ülke arasında ortak savunma ve güvenlik mekanizması oluşturulmasını öngören metin, taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırının tüm taraflara yapılmış sayılması hükmünü içeriyor.

Anlaşma çerçevesinde tarafların birbirlerinin egemenliğini, bağımsızlığını ve toprak bütünlüğünü korumak amacıyla işbirliğini geliştirmesi ve olası tehditlere karşı ortak hareket etmesi hedefleniyor.

Anlaşmanın temel ilkeleri

Üç ülkenin devlet liderleri tarafından imzalanan 16 maddelik anlaşma, kritik hükümler barındırıyor. Buna göre ittifakın herhangi bir üyesine yapılacak saldırı, diğer iki ülkeye de yapılmış sayılıyor. Yetkililer, anlaşmanın tamamen savunma amaçlı olduğunu ve herhangi bir ülkeyi hedef almayacağının altını çiziyor.

Taraflar, Birleşmiş Milletler Şartı'nın 51. maddesinde yer alan "meşru müdafa hakkı" çerçevesinde, saldırıya uğrayan ülkeye askeri imkân ve kabiliyetler de dahil olmak üzere destek sağlayacak.

Anlaşmanın öne çıkan maddeleri

• Ortak savunma taahhüdü: Taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, tüm taraflara yönelik bir saldırı olarak kabul edilir.
• Savunma sanayi işbirliği: Teknoloji paylaşımı, ortak teknoloji geliştirilmesi ve ortak üretim faaliyetleri desteklenir.
• Terörle mücadele: Terörizmin tüm çeşit ve tezahürleriyle mücadelede operasyonel seviyede müşterek çabalar güçlendirilir.
• Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi: Dışişleri Bakanları, Savunma Bakanları ve Genelkurmay Başkanlarından oluşan komite, dönüşümlü ev sahipliğiyle yılda iki kez toplanır.
• İstihbarat paylaşımı: Güvenli kanallar üzerinden, gizliliğe riayet edilerek karşılıklı istihbarat paylaşımı yapılır.
• Lojistik destek: Barışta ve savaşta silah, mühimmat, yakıt, yedek parça ve diğer teçhizat dahil olmak üzere karşılıklı lojistik destek sağlanması öngörülür.
• Gizlilik esası: Gizlilik dereceli bilgi ve belgeler yalnızca uygun güvenlik yetkisine sahip kişilere, "bilmesi gereken" prensibiyle sunulur.

En az 10 yıl geçerli olacak

Taraflar, yürürlüğe girmesini takip eden ilk 10 yıl boyunca anlaşmadan ayrılamayacak. 10 yılın ardından ise en az 3 ay önceden yazılı bildirimde bulunulması koşuluyla çekilme hakkı kullanılabilecek.

Anlaşmada ayrıca taraflar arasındaki anlaşmazlıkların istişareler ve görüşmeler yoluyla dostane bir şekilde çözülmesi, metnin ancak oybirliğiyle tadil edilebilmesi ve onay belgelerinin Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi Sekretaryasına teslim edildiği tarihte yürürlüğe gireceği hususları yer alıyor.