Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenen APEC Zirvesi kapsamında ilk kez aynı fotoğraf karesinde görüntülendi. Yayımlanan görüntülerde üç liderin birbirleriyle tokalaştığı görüldü.
Trump, zirve öncesi havalimanında Şi tarafından karşılandı. Liderlerin burada birbirlerine sarılması dikkat çekti. Bu karşılamanın diplomatik açıdan özenle planlanmış bir jest olarak değerlendirildiği belirtildi.
Alaska zirvesinden bu yana ilk buluşma
Trump ve Putin, Ağustos 2025'te Alaska'da düzenlenen Rusya-ABD zirvesinden bu yana ilk kez bir araya geldi. Şi, Trump ve Putin'in bugün bir araya gelmesi bekleniyor. Zirve öncesi Şi, Putin'i "eski bir dost" olarak nitelendirdi.
Trump ise Shenzhen'e, Filipinler'de katıldığı Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) zirvesinin ardından geldi. APEC zirvesindeki temasların, üç büyük güç arasındaki ilişkilerin geleceği açısından yakından takip edileceği vurgulanıyor.
Trump'ın Asya turunda yoğun temaslar
Başkan Trump için Asya'da oldukça yoğun geçen bir ziyaret gerçekleştirdiği, Manila'dan Shenzhen'e kadar gördüğü sıcak karşılamadan memnuniyet duyduğunun açıkça görüldüğü ifade ediliyor. Neredeyse her durakta kırmızı halıyla karşılanan Trump'ın kendisini özel hissetmesi için dünya liderleri büyük çaba gösterdi.
Ancak bazı liderlerin özel görüşmelerinde, Trump'ın başkanlık görevinden ayrılmasının ardından iki yıl içinde ABD'nin nasıl bir görünüm alacağını da düşündükleri tahmin ediliyor. Bu liderler arasında, Shenzhen'de Trump'ı havalimanında bizzat karşılayan Çin Devlet Başkanı Şi Cinping de bulunuyor.
Silah kontrol anlaşması beklentisi
Trump, Rusya'nın yanı sıra Çin'i de kapsayan yeni ve modernize edilmiş bir silah kontrol anlaşması yapılmasını istiyor. Amerikalı yetkililer, üçlü görüşmenin ilk temas niteliği taşıdığını, Çin'in uluslararası öneme sahip bir konuda daha fazla sorumluluk üstlenmesi için bir fırsat olduğunu söylüyor.
Çin tarafı ise üçlü görüşmeyi dikkatli biçimde yönetmeye hazırlanıyor. Pekin'in hedefi, görüşmenin üç lider açısından da sembolik önem taşımasını sağlarken, bunun Şi ve Trump arasındaki ikili zirvenin önüne geçmesini engellemek.
- Diplomatik temaslarda sembolizm ile somut sonuçlar arasındaki dengenin korunmasına özel önem veriliyor
- Pekin, görüşmenin sembolik gücünü korumayı amaçlıyor
- ABD yetkilileri beklentileri yönetmeye çalışıyor
Şi ve Putin'den ABD yaptırımlarına sert eleştiri
Çin Devlet Başkanı Şi, havalimanında Trump'ı alışılmadık derecede sıcak bir şekilde karşılamış olsa da, Putin ile birlikte ABD'nin ekonomik yaptırım ve kısıtlamalarını sert sözlerle eleştirdi. Şi, APEC CEO Zirvesi'nde "serbest ve açık ticaret" çağrısında bulunurken, Putin ise Rusya'nın yaptırımlara rağmen gösterdiği dayanıklılığı öne çıkardı.
Rusya'nın askeri, teknoloji ve sanayi sektörleri, Ukrayna'daki savaş nedeniyle geniş kapsamlı yaptırımların hedefi oldu. Çin ise insan hakları, ileri teknoloji ve askeri gelişim alanlarıyla bağlantılı kısıtlamalarla karşı karşıya bulunuyor.
Pekin yönetimi, BM Güvenlik Konseyi dışında tek taraflı olarak uygulanan yaptırımları tanımadığını belirtiyor. Çin ve Rusya, Konsey'de veto hakkına sahip beş daimi üyeden ikisi konumunda yer alıyor.
Küresel tedarik zincirleri baskıyı artırıyor
Uzmanlara göre küresel tedarik zincirlerinin parçalanması ve hükümetlerin özellikle yüksek teknoloji sektörlerinde yerli sanayilerini koruma yönündeki adımları, hem Çin hem de Rusya üzerindeki baskıları artırıyor. İki ülke arasındaki iş birliğinin yalnızca ekonomik fayda sağlamayı amaçlamadığı, aynı zamanda küresel ekonomik risklere karşı korunmanın da bir yolu olarak görüldüğü ifade ediliyor.
Pekin ile Moskova arasındaki yakınlaşmanın, artan jeopolitik gerilimlerin ve ekonomik belirsizliklerin yaşandığı bir dönemde her iki ülkenin stratejik hesaplarında giderek daha önemli bir yer tuttuğu vurgulanıyor.
Rusya medyasında büyük heyecan
Rus medyası, Shenzhen'deki buluşmayı "günün en önemli görüntüleri" olarak nitelendiriyor. Devlet haber kaynaklarından biri ise üç liderin bir araya gelmesini "tarihi bir tokalaşma" olarak tanımladı. Bu, Kremlin'in dünyaya vermek istediği görüntünün tam da kendisi.
ABD ve Çin'in aksine Rusya dünyanın en büyük üç ekonomisi arasında yer almıyor. Buna rağmen Putin, APEC Zirvesi'nde kendisini Şi ve Trump ile eşit konumda bir lider olarak göstermeyi başardı. Rusya böylece, Ukrayna'daki savaş nedeniyle uygulanan baskı ve yaptırımlara rağmen uluslararası alanda tecrit etme girişimlerinin başarısız olduğu mesajını vermeye çalışıyor.
Sembolik güç gösterisi
Üç lider arasında yarın yapılacak görüşmenin somut sonuçlar üretmesi beklenmese de Putin açısından önemli bir diplomatik hedef şimdiden gerçekleşmiş görünüyor. Putin'in dünyanın en güçlü liderleriyle aynı platformda yer alması, Kremlin'in Rusya'yı küresel siyasetin vazgeçilmez aktörlerinden biri olarak sunmasına imkan tanıyor.
- Dünya medyasının bu buluşmaya yoğun ilgi göstermesi Moskova'nın anlatısını güçlendiriyor
- Kremlin zirveyi sembolik bir güç gösterisi olarak değerlendiriyor
- Rusya, uluslararası tecrit girişimlerinin sonuç vermediği mesajını veriyor
Yorumlar 0
Yorumunuz Yayınlandığında Bildirelim mi?
Editöryal onay tamamlandığında veya yanıt geldiğinde tarayıcınıza anlık bildirim gönderebiliriz.
Henüz yorum yapılmamış
Bu haberle ilgili ilk düşünceyi sen paylaş!