İspanya'da Zeytinyağı Piyasasında Tarihî Hamle: 188 Bin Ton Geri Çekildi

Dünyanın en büyük zeytinyağı üreticisi ve ihracatçısı konumundaki İspanya, üretici fiyatlarında yaşanan sert düşüşün önüne geçebilmek amacıyla tarihinde ilk kez arz kısıtlama mekanizmasını devreye soktu.

Resmî Resmî Devlet Gazetesi'nde yayımlanan yeni düzenlemeyle, zeytinyağı fabrikalarına Kasım 2026 itibarıyla aylık üretimlerinin yüzde 12'sini zorunlu olarak depolama şartı getirildi.

Tarımsal Üretim ve Piyasalar Genel Müdürlüğü'nün ekim ayı ve öncesini muaf tuttuğu uygulama kapsamında, 30 Eylül 2027'ye kadar yaklaşık 188 bin ton ürün geçici olarak piyasadan çekilmiş olacak.

Hükümetin bu müdahalesi, rekor düzeydeki arz fazlası ve stok baskısının ardından geldi. Sezon başında 357 bin tonu aşan mevcut stoklara 1,6 milyon tonu aşkın yeni hasat beklentisinin eklenmesi, yasal müdahale şartı olan "son altı sezonun ortalamasını en az yüzde 20 aşma" kriterini tetikledi.

Tırmanan Fiyatlar Gerilemeye Başladı

Geçtiğimiz yıllarda kuraklık ve aşırı sıcaklar nedeniyle tırmanan fiyatlar, üretimin yeniden toparlanmasıyla birlikte hızla gerilemeye başladı. Elde edilen verilere göre, geçtiğimiz yıl kilogram başına 4 euro seviyesinde seyreden sızma zeytinyağı üretici fiyatı kasım ayı başında 3 euroya kadar düştü.

Küresel üretimin yüzde 45'ini, Avrupa Birliği arzının ise yüzde 70'ini karşılayan ülkede, zorunlu depolama adımıyla üreticinin maliyet baskısından korunması hedefleniyor.

• Ülkede üretim: Küresel zeytinyağı üretiminin yüzde 45'i
• AB arz payı: Avrupa Birliği zeytinyağı arzının yüzde 70'i
• Depolama zorunluluğu: Aylık üretimin yüzde 12'si
• Toplam piyasa dışı miktar: Yaklaşık 188 bin ton
• Uygulama süresi: Kasım 2026 – 30 Eylül 2027