HABAŞ'taki patlamada 10 bakanlığa soru önergesi

İzmir'in Aliağa ilçesindeki bir demir-çelik fabrikasında meydana gelen patlama ve yangın sonrası işçi sağlığı ve iş güvenliği tartışmaları yeniden alevlendi. Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, tesislerde yaşanan iş cinayetlerinin münferit olaylar olarak değerlendirilemeyeceğini belirterek konuyu TBMM gündemine taşıdı.

10 BAKANLIĞA AYRI AYRI SORU ÖNERGESİ

Karasu, olayların tüm yönleriyle araştırılması amacıyla 10 ayrı bakanlığa soru önergesi hazırladı. Önergelerde şu başlıklar öne çıktı:

• Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı: İş güvenliği denetimleri, taşeron sistemi ve işveren sorumlulukları
• Adalet Bakanlığı: Adli soruşturmalar ve geçmiş davalar
• İçişleri Bakanlığı: İşyeri ruhsatları ve yerel idare denetimleri
• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı: Çevre izinleri ile büyük endüstriyel kaza riskleri
• Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı: Yatırım teşvikleri ve teknik güvenlik yatırımları
• Hazine ve Maliye Bakanlığı: Şirkete sağlanan kamu kaynakları
• Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı: Doğal gaz ve enerji altyapısının güvenliği
• Sağlık Bakanlığı: Yaralıların tedavi süreçleri ve acil müdahale kapasitesi
• Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı: Mağdur ailelere yönelik destekler
• Ticaret Bakanlığı: Şirket yönetiminin hukuki durumu ve ticaret sicili kayıtları

İŞ CİNAYETİ VERİLERİ ENDİŞE VERİCİ

Karasu, işçi sağlığı ve iş güvenliği verilerine de dikkat çekti. Buna göre 2025 yılında en az 2 bin 105 işçi, 2026 yılının ilk 10 ayında ise en az 1930 işçi çalışırken yaşamını yitirdi. Aynı tesislerde son 19 günde meydana gelen üç ayrı olayda toplam 19 işçinin hayatını kaybettiğine ilişkin verilerin de araştırılması gerektiği vurgulandı.

18,27 MİLYAR TL KAMU DESTEĞİ

Karasu, şirketin 2025 Sürdürülebilirlik Raporu'nda kamu kaynaklı vergi indirimleri, krediler ve teşviklerin toplamının 18,27 milyar TL olarak açıklandığını hatırlattı. Aynı raporda 2025 yılında kayıp günlü iş kazalarının 229'a, alt işveren çalışanlarındaki kazaların ise 83'e yükseldiğine dikkat çekildi.

'DESTEK VARSA SORUMLULUK DA OLMALI'

Teşviklerin işçi sağlığı ve güvenliği kriterlerine bağlanması gerektiğini savunan Karasu, şu ifadeleri kullandı:

"Hükümetin görevi yalnızca yatırımcıya teşvik vermek, üretimi ve ihracatı artırmak değildir. Hükümetin birinci görevi insan hayatını korumaktır."

Bir şirkete milyarlarca liralık kamu desteği sağlanırken, o şirkette çalışan işçilerin yaşamını korumak için hangi denetimlerin yapıldığının açıklanması gerektiğini belirten Karasu, işçiler hayatını kaybettikten sonra soruşturma başlatılmasının elbette gerekli olduğunu ancak asıl sorulması gerekenin bu insanlar ölmeden önce hangi önlemlerin alındığı olduğunu söyledi.

'İŞÇİNİN CAN GÜVENLİĞİ MALİYET KALEMİ DEĞİLDİR'

Sorunun yalnızca tek bir şirketle sınırlı olmadığını dile getiren Karasu, Türkiye'deki tüm demir-çelik fabrikaları ile çok tehlikeli sınıfta yer alan sanayi tesislerinin denetlenmesi gerektiğini ifade etti. Taşeron sisteminin yarattığı risklerin giderilmesini ve işveren sorumluluğunun güçlendirilmesini talep eden Karasu, şöyle konuştu:

"İşçinin can güvenliği bir maliyet kalemi değildir. İnsan hayatı hiçbir şirketin kâr hesabından daha değersiz değildir. İş cinayetlerini önlemek devletin görevidir."