Ekonomik kriz siyasi krize dönüştü: Paraguay devlet başkanı istifa etti

Paraguay'da ekonomik kriz, siyasi krize dönüşerek ülkede sarsıcı bir dönem başlattı. Ueno Bank'ın mali yapısındaki bozulma sonrası başlatılan tasfiye süreci, hem vatandaşların tepkisini hem de siyasi tartışmaları alevlendirdi ve sonunda devlet başkanının istifasıyla sonuçlandı.

Krize Neden Olan Süreç

Paraguay'ın en büyük özel finans kuruluşlarından biri olan Ueno Bank, yaklaşık 6,1 milyon nüfusa sahip ülkede 2,9 milyon kişiye hizmet veriyordu. Bankanın sermaye yeterlilik oranının yasal sınırın yarısının altına düşmesi üzerine Paraguay Merkez Bankası 3 Kasım'da tasfiye kararı aldı.

Kararın uygulanmasıyla bankanın şubeleri kapatıldı ve müşteriler şu hizmetlerden mahrum kaldı:

• Mobil uygulama erişimi durduruldu
• Banka kartları kullanılamaz hale geldi
• Dijital bankacılık işlemleri askıya alındı
• Mevduat sahipleri hesaplarındaki paraya erişemedi

Sokaklar Karıştı

Mevduatlarına ulaşamayan yüz binlerce vatandaş sokaklara çıkarak kararı protesto etti. Krizin ardından Paraguay Merkez Bankası Başkanı Carlos Carvallo da görevinden ayrıldığını duyurdu. Halkın tepkisi büyürken siyasi arenada da benzeri görülmemiş hareketlilik başladı.

Azil Süreci Hızlandı

Muhalefet milletvekilleri, Devlet Başkanı Santiago Pena hakkında azil istemi içeren gensoru önergesi sundu. Paraguay Kongresi, konuyu değerlendirmek üzere iki ayrı olağanüstü oturum düzenleme kararı aldı.

Azil dosyasında Pena'ya yönelik şu iddialar yer alıyordu:

• 2023'te görevini devralmasına rağmen Ueno Bank'ın çatı grubundaki hisselerini elinde tutmayı sürdürmesi
• Ticari çıkarlarını kamu görevinden öne koyması
• Sosyal Güvenlik Enstitüsüne ait yaklaşık 355 milyon dolarlık emeklilik fonunun Ueno Bank'ta tutulması yoluyla bankaya ayrıcalık sağlanması
• Carlos Carvallo'nun Merkez Bankası Başkanlığına getirilmesinde usulsüzlük yapılması

Pena, hakkındaki tüm iddiaları reddederek önceliğinin halk çıkarlarını korumak olduğunu savunmuş ve usulsüzlüklerden sorumlu kişilerin yargı önünde hesap vereceğini söylemişti.

İktidar Partisi de Azil Sürecine Destek Verdi

İktidardaki Colorado Partisi'nin (ANR) Genel Başkanı ve eski devlet başkanı Horacio Cartes, Pena hakkında başlatılan azil sürecine destek vereceklerini açıklayarak siyasi dengeleri tamamen değiştirdi. Cartes, kamunun, özel sektörün ve emeklilerin fonlarının gasbedilmesinin yanında yer almayacaklarını belirtti ve Devlet Başkanlığı kurumunun yeniden rayına oturtulması gerektiğini vurguladı.

İstifa Açıklaması

Tüm bu gelişmelerin ardından halka hitap eden Devlet Başkanı Santiago Pena, görevinden ayrılma kararını duyurdu. Kararı hayatının en zor anlarından birinde aldığını belirten Pena, şu ifadeleri kullandı:

"Bana duyduğunuz güveni istismar etmek gibi bir niyetim asla olmadı. Ülkemizin istikrarını, toplumsal barışı ve demokratik kurumlarımızı koruma gerekliliğini gözeterek istifa etme kararı aldım. Biz çok zor anlardan geçmiş ve her zaman ayağa kalkmayı bilmiş bir ülkeyiz."

Pena, halkın gücüne ve kurumların bu durumu aşma kapasitesine sonuna kadar inandığını da sözlerine ekledi. Böylece Paraguay, bankacılık krizinin başlamasından bu yana geçen kısa sürede hem ekonomik hem de siyasi açıdan derin bir sarsıntı yaşamış oldu.