EBRD'den Türkiye'ye rekor yatırım: 2,7 milyar euroyu aşacak

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) Başkanı Odile Renaud-Basso, Türkiye'ye bu yıl yapılan yatırımların 2,7 milyar euroyu aşarak rekor seviyeye ulaşmasını beklediklerini açıkladı. Yatırımların 1,7 milyar eurosu ise yeşil projelere ayrıldı.

Renaud-Basso, bankanın Londra'daki genel merkezinde, 9-20 Kasım'da Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) öncesinde, beklentilerini ve Türkiye'deki yatırımlarına ilişkin değerlendirmelerini paylaştı.

İklim Taahhütleri Kapsamında COP31 Odak Noktası

İklim değişikliğiyle mücadele kapsamında Paris Anlaşması'nın temel hedefi olan sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlandırma doğrultusunda ülkelerin birçok taahhütte bulunduğunu belirten Renaud-Basso, bu taahhütleri gerçekleştirmek için iddialı bir çaba gerektiğini dile getirdi.

Renaud-Basso, bu açıdan Türkiye'nin başkanlığını yürüttüğü COP31'de odak noktasının "taahhütlerin uygulanması" olacağını vurgulayarak, söz konusu taahhütleri hayata geçirmek için tüm dünyada büyük çaplı yatırım ve dönüşüm gerektiğinin altını çizdi.

Son yıllarda piyasaları etkileyen Kovid-19, Rusya-Ukrayna Savaşı ve Orta Doğu'daki savaş nedeniyle iklim değişikliğiyle mücadele taahhütlerinin uygulanmasında zorluklar yaşandığını anlatan Renaud-Basso, bu gelişmelerin bir anlamda temiz enerji dönüşümünü de hızlandırdığını aktardı.

Yenilenebilir Enerjiye Büyük İlgi

Özellikle Hürmüz Boğazı'ndaki tedarik kesintileri sonrasında ortaya çıkan enerji kriziyle birçok ülkede, özel sektör başta olmak üzere yenilenebilir enerjiye büyük ilgi oluştuğuna dikkat çeken Renaud-Basso, şu değerlendirmelerde bulundu:

• Türkiye, yenilenebilir enerji alanındaki çalışmalarını gerçekten hızlandırıyor
• Mısır gibi ülkelerde de özel sektörün bu alandaki yatırımları önemli ölçüde artıyor
• Bu durum enerji jeopolitiğini yeniden şekillendirebilir çünkü fosil yakıtlar açısından yoksul olan bazı ülkeler, yeşil enerji ihracatçısı olabilecek hale gelebilir
• Bu ülkeler bölgesel düzeyde gerçek enerji merkezlerine dönüşebilir

Gelişmekte Olan Piyasalardaki Engeller

Yeşil enerji yatırımlarında temel olarak enerji güvenliği ve maliyetlerin etkisiyle bir hızlanma görüldüğünü söyleyen Renaud-Basso, dünyada temiz enerji dönüşümünü finanse edecek yeterli sermayenin bulunduğunu ancak yatırımlar ve gerçekleştirecekleri ülkeler açısından bazı kısıtlamaların söz konusu olduğunu anlattı.

Özellikle gelişmekte olan piyasalarda bu yatırımların önünde hâlâ çok sayıda engel olduğunu dile getiren Renaud-Basso, gerekli yatırımları çekebilmek için şu konularda uyum sağlanmasının gerektiğini ifade etti:

• Politikaların ve düzenleyici çerçevenin piyasa teşvikleriyle uyumlu hale getirilmesi
• Enerji verimliliği hedeflerinin desteklenmesi
• Geri dönüşüm politikalarının güçlendirilmesi
• Maliye ve vergi politikaları gibi makroekonomik araçların hedeflerle uyumlu hale getirilmesi

Renaud-Basso, EBRD gibi çok taraflı kalkınma bankalarının finansman açığının kapanmasına yardımcı olabileceğini aktardı.

Türkiye'deki Yatırımların Büyük Kısmı Yeşil Projelere

COP31 Başkanı Türkiye'nin farklı bakış açılarını bir araya getirme ve müzakere konusunda oldukça başarılı bir ülke olduğunu belirten Renaud-Basso, Türkiye'nin yeşil gündemi gerçekten benimseyen gelişmekte olan bir piyasa olduğunu söyledi.

Biz Türkiye'deki en büyük kurumsal yatırımcıyız diyen Renaud-Basso, yılın bu zamanına kadar Türkiye'ye 2,5 milyar euro yatırım yaptıklarını, yıl sonunda bu rakamın geçen yılki seviye olan 2,7 milyar euroyu aşmasını beklediklerini açıkladı. Bu miktarın 1,7 milyar eurosu şimdiden yeşil projelere ayrıldı; önemli bir bölümünü enerji verimliliği, elektrifikasyon ve yeşil dönüşüme katkıda bulunan projeler oluşturuyor.

Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu

Türkiye'nin öncülük ettiği ilginç bir projeyi hayata geçirdiklerini belirten Renaud-Basso, Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu'nu oluşturduklarını anlattı. Bu platform:

• Özel sektör şirketlerini
• Çok taraflı kalkınma bankalarını
• Özel sektör yatırımcılarını
• Uygun koşullu finansmanı

bir araya getiriyor. Amaç, yüksek düzeyde kirliliğe neden olan bu sektörlerin enerji verimliliğini artırmaları ve yeni teknolojilere yatırım yapmaları için destek sağlamak. Renaud-Basso, bu platform kapsamında şimdiden yaklaşık 380 milyon euroluk yatırımın gerçekleştirildiğini belirtti.

Renaud-Basso, ayrıca Türkiye'de demiryollarına da yatırım yapacaklarını bildirerek, bu alandaki yatırımların elektrifikasyona katkıda bulunduğunu sözlerine ekledi.