Yapay zekâ servetini sarstı: 200 milyar dolar buhar oldu

Yapay zekâ sektöründeki hızlı büyüme, küresel finans piyasalarında daha önce görülmemiş büyüklükte servet değişimlerine neden oluyor. Dünyanın en zengin isimlerinin listelerinde artık onlarca milyar dolarlık artış ve kayıplar sıradanlaşırken, tek bir şirketin hisse hareketi milyarderlerin servetinden yüz milyarlarca dolar silebiliyor veya ekleyebiliyor.

Son bir ayda Jeff Bezos'un serveti 100 milyar doların üzerinde artarken, Mark Zuckerberg yaklaşık 55 milyar dolar kazandı. Oracle'ın kurucusu Larry Ellison'ın serveti ise tarihi zirvesine kıyasla yaklaşık 200 milyar dolar geriledi.

Bu değişimin merkezinde, şirketlerin bugünkü kazançlarından çok yapay zekânın gelecekte yaratabileceği ekonomik değere ilişkin beklentiler bulunuyor.

TRİLYON DOLARLIK ŞİRKETLER ÇAĞI

Son yıllarda piyasa değeri 1 trilyon doları aşan Amerikan şirketlerinin sayısı tarihi seviyelere ulaştı. Nvidia, Microsoft, Alphabet, Amazon, Meta ve Oracle gibi teknoloji devleri, yapay zekâ modelleri, veri merkezleri ve bilgi işlem altyapıları için küresel bir yatırım yarışına girdi.

Bu dönüşüm, şirketlerin kurucuları ve büyük hissedarlarının servetlerine doğrudan yansıyor.

Jeff Bezos'un servetinin yalnızca eylül ayında yaklaşık 102 milyar dolar artarak 370 milyar dolara yaklaştığı bildiriliyor. Bezos böylece dünyanın en zengin isimleri arasında yeniden ikinci sıraya yükseldi.

Ancak servetindeki artışın büyük bölümü Amazon hisselerinden değil, halka açık olmayan iki şirketinin değerlemesinden kaynaklandı:

• Uzay şirketi Blue Origin'in tahmini değeri 130 milyar doları aştı
• Prometheus'un değeri ise 41 milyar doları geçti

Bu artışlar Bezos'un servetine doğrudan yansısa da söz konusu kazançlar nakit değil, şirketlerin tahmini piyasa değerine dayanan kâğıt üzerindeki artışlardan oluşuyor.

ZUCKERBERG NE KADAR KAZANDI?

Meta'nın kurucusu Mark Zuckerberg'in servetindeki yükseliş ise doğrudan borsadan kaynaklandı. Şirketin hisseleri, yeni yapay zekâ asistanı Muse ve yapay zekâ stratejisine yönelik yatırımcı ilgisiyle eylül ayında yüzde 30'un üzerinde değer kazandı.

Zuckerberg'in serveti yalnızca bir ayda yaklaşık 55 milyar dolar arttı. Bu gelişme, yatırımcıların yapay zekâ yarışında başarılı olacağını düşündükleri şirketlere yönelik beklentilerinin, kurucuların kişisel servetlerini ne kadar hızlı değiştirebildiğini ortaya koydu.

SERVETİNDEN 200 MİLYAR DOLAR SİLİNDİ

Yapay zekâ yatırımlarının yarattığı dalgalanmanın diğer tarafında ise Oracle'ın kurucusu Larry Ellison bulunuyor. Oracle hisselerinin tarihi yükselişi sırasında Ellison'ın serveti 400 milyar dolara yaklaşmıştı.

Ancak şirketin veri merkezlerine yönelik devasa harcamalarının ne kadar kazanç sağlayacağına ilişkin soru işaretleri, hisselerde sert düşüşlere yol açtı. Bunun sonucunda Ellison'ın tahmini serveti zirve seviyesinden yaklaşık 200 milyar dolar geriledi.

Bu kayıp, Ellison'ın banka hesaplarından 200 milyar dolar çıktığı anlamına gelmiyor. Düşüş, sahip olduğu şirket hisselerinin piyasa değerindeki değişimden kaynaklanıyor.

NEDEN BU KADAR HIZLI DEĞİŞİYOR?

Uzmanların dikkat çektiği yeni servet düzeninin arkasında üç temel etken bulunuyor:

1. Şirketlerin ulaştığı olağanüstü büyüklük: Piyasa değeri 2 trilyon dolar olan bir şirketin hisselerinin yüzde 10 yükselmesi, şirketin toplam değerine 200 milyar dolar ekliyor.
2. Kurucuların hâlâ büyük hisse paylarına sahip olması: Bu nedenle borsadaki yükseliş ve düşüşler doğrudan kişisel servetlere yansıyor.
3. Halka açık olmayan şirketlerin değerlemelerindeki hızlı artış: Yapay zekâ, uzay teknolojileri ve dijital altyapı şirketleri, borsaya girmeden de yüz milyarlarca dolarlık değerlere ulaşabiliyor.

BEKLENTİLER BELİRLEYİCİ

Ortaya çıkan tablo, milyarderlerin servetlerindeki büyük değişimlerin her zaman gerçekleşmiş kazançları veya zararları yansıtmadığını gösteriyor. Yapay zekâ şirketlerine yönelik beklentiler yükseldiğinde hisselerin ve özel şirket değerlemelerinin artması, milyarderlerin tahmini servetlerini büyütüyor.

Beklentilerin zayıflaması ise aynı servetlerin kısa sürede erimesine neden olabiliyor. Yapay zekâ ekonomisinde servetin büyüklüğünü artık yalnızca bugünkü kazançlar değil, geleceğe ilişkin beklentiler de belirliyor.