Macaristan'da Orban döneminden LGBTİ+ karşıtı yasada geri adım

Macaristan'da beş yılı aşkın süre önce kabul edilen ve LGBTİ+ topluluğu aleyhine getirdiği kısıtlamalarla öne çıkan yasanın temel hükümleri yürürlükten kaldırıldı. Hükümetin düzenlemeye yönelik yasa tasarısı Salı günü parlamentodan geçti.

Milletvekilleri, "Çocukları Koruma Yasası"nda yer alan ve eşcinselliğin film, televizyon gibi mecralarda çocuklara yönelik olarak teşvik edilmesini ve gösterilmesini yasaklayan hükümlerin kaldırılması yönünde oy kullandı. Eski Başbakan Viktor Orban'ın Fidesz Partisi, mevcut yasayı etkisiz hale getirmekle suçlayarak değişikliğe karşı çıktı; ancak üçte iki çoğunluğa sahip olan iktidardaki Tisza Partisi, yasa değişikliğini muhalefetin desteğine ihtiyaç duymadan parlamentodan geçirdi.

Orban'ın yasası AB hukukuna aykırı bulunmuştu

Karar, Başbakan Peter Magyar'ın Mayıs ayında göreve gelmesinden bu yana Orban döneminde LGBTİ+ topluluğuna karşı alınan önlemlerden geri adım atılması yönündeki ilk önemli adım olarak değerlendiriliyor.

Yeni düzenlemeye göre, bundan böyle genel olarak çocukların fiziksel, zihinsel, duygusal veya ahlaki gelişimini ciddi biçimde olumsuz etkileyebilecek içerikler yasaklanacak.

Ülkede 16 yıl iktidarda kalan Orban, LGBTİ+ bireylerin haklarını kademeli olarak kısıtlayan düzenlemelere imza atmıştı. 2021 yılında kabul edilen "Çocukları Koruma Yasası" kapsamında:

• 18 yaşından küçük çocuk ve gençlerin eşcinsellik veya cinsiyet uyum süreçleri hakkında bilgi edinmesi yasaklanmıştı.
• Televizyonlarda eşcinsel çiftlerin gösterilmesi cezai yaptırıma tabi tutulmuştu.
• Katı düzenlemeler Onur Yürüyüşlerinin yasaklanmasında da kullanılmıştı.

Avrupa Adalet Divanı Nisan ayında verdiği kararla bu yasanın AB hukukuna aykırı olduğuna hükmetmiş, düzenlemenin "AB'nin kimliğinin özünü ihlal ettiği" ifade edilmişti.

LGBTİ+ hakları yeniden tesis edilecek mi?

Magyar'ın muhafazakar Tisza Partisi, Nisan ayında düzenlenen parlamento seçimlerinde üçte iki çoğunluğu elde ederek büyük bir zafere imza atmıştı. Orban'ın koltuğunu devretmek zorunda kaldığı bu seçimlerden beri Macaristan'daki LGBTİ+ topluluğu, haklarının yeniden tesis edilmesini umut ediyordu.

Seçim kampanyası boyunca LGBTİ+ hakları konusuna değinmekten kaçınan Magyar, iktidara geldikten sonra daha uzlaşmacı bir tutum sergilemiş ve Orban dönemindeki bazı politikaları değiştirmeye hazır olduğunun sinyalini vermişti.

Ancak Magyar, Salı günkü oylama öncesinde planlanan değişiklikleri hakların yeniden tesis edilmesi olarak değil, "cinsel yönelimden bağımsız olarak çocukları korumaya yönelik kuralların güçlendirilmesi" şeklinde tanımladı.