Adalet Bakanı Akın Gürlek, 25 Eylül'de yaptığı açıklamada fon soruşturması kapsamında 76 kişi hakkında adli işlem yapıldığını, bunlardan 45'inin tutuklandığını duyurdu.
Soruşturma kapsamında son olarak Merkez Bankası eski başkan yardımcısı Erkan Kilimci'nin de bulunduğu 19 kişi daha tutuklanmıştı. Kilimci, Tera Holding bünyesinde genel müdür olarak görev yapıyordu.
24 Eylül'de ise üç üst düzey isim tutuklandı. Bunlar Tera Yatırım Yönetim Kurulu üyeleri Abdulkadir Özkan ve Bülent Uygun ile Doğa Sigorta Yönetim Kurulu Başkanı Nihat Kırmızı oldu.
23 Eylül'de tutuklananlar arasında Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız'ın babası Celal Yarız da yer aldı. Muhammed Yarız ise 15 Eylül'de tutuklanmıştı.
22 Eylül'de Tera Yatırım Holding Yönetim Kurulu Başkanı Emre Tezmen ile yöneticiler Emre Alkin, Kerem Alkin ve Alper Öztürk, Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan tutuklanmıştı.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Katılımevim Tasarruf Finansman AŞ payına ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında, bazı holding, yatırım ve portföy yönetim şirketleriyle bağlantılı yönetici ve yetkililerin para ve mal varlığı hareketleri de donduruldu.
21 Eylül'de alınan önleme göre şu şirketlerin faaliyetleri kısıtlandı:
- Pusula Finans Holding
- Pusula Yatırım Menkul Değerler
- Tera Yatırım Menkul Değerler
- Tera Portföy Yönetimi
- Hedef Holding
- Hedef Portföy Yönetimi
- Bulls Yatırım Menkul Değerler
- Bulls Portföy Yönetimi
- Ufuk Yatırım Yönetim ve Gayrimenkul
İsviçre'deki hesaplara devasa transferler
Soruşturma kapsamında iki fon yöneticisinin banka hesaplarından İsviçre'deki hesaplara 40 milyon dolar civarında para transfer edildiği tespit edildi. Pusula Finans Holding, Tera Yatırım Menkul Değerler, Hedef Holding ve Bulls Yatırım Menkul Değerler ile alt şirketleri için Mali Suçları Araştırma Kurulu'na yeni inceleme talebinde bulunuldu.
Başsavcılıktan gönderilen yazıda, dört şirketin tüm yöneticilerinin kimlik bilgileri, para ve kripto varlık hareketlerinin tespiti istendi. Mali inceleme kapsamına dört fon yöneticisinin birinci derece yakınları da dahil edildi.
İlk tespitlere göre:
- Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan'ın hesabından İsviçre'deki bir hesaba 15 milyon dolar transfer edildi
- Pusula Portföy Yönetimi Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız'ın hesabından ise 25 milyon euro para transferi tespit edildi
Serdar Turhan'ın hesabından ayrıca ağustos ayında aynı banka üzerinden yaklaşık 1 milyar 198 milyon TL tutarında transfer kaydedilmişti. Bu para hareketlerinin, fonların iade ödemelerinde temerrüde düştüğü 15-16 Eylül tarihlerinden önce gerçekleştiği belirlendi.
Olası malvarlığı kaçırma girişimlerinin önüne geçilmesi amacıyla şüphelilerin ilgili banka hesapları ve tüm malvarlığı değerlerine tedbir konuldu.
Fon yönetimlerinden KAP'a bildirimler
Hedef Portföy Yönetimi, Kamuyu Aydınlatma Platformu'na yaptığı bildirimde SPK'nın 17 Eylül tarihli kararlarının ardından Türkiye Elektronik Fon Dağıtım Platformu'nun şirketin tüm yatırım fonlarındaki işlem ve satış faaliyetlerini durdurduğunu açıkladı.
Şirket, tasfiyesine karar verilen 13 fonun 18 Eylül itibarıyla yaklaşık 31 milyar TL büyüklüğünde olduğunu, bunun 29,8 milyar TL'sinin likit fonlarda bulunduğunu bildirdi. Fonlarda likidite sorunu veya temerrüt bulunmadığını savunan şirket, tasfiye kapsamındaki varlıkların eksiksiz olduğunu ve sürecin Ziraat Bankası yönetiminde yürütüleceğini belirtti.
Tera Portföy de 20 Eylül'de fonlarına yönelik yaklaşık 300 milyar TL'lik çıkış talebi oluştuğunu ve ödemelerin portföylerdeki varlıkların nakde dönüştürülmesiyle karşılanmaya çalışıldığını açıkladı. Şirket, "Bu büyüklükte bir talebin bu kadar kısa sürede karşılanmasının hiçbir finans kuruluşu için kolay olmayacağı takdir edilecektir" ifadelerine yer verdi.
Şirket, tasfiye kapsamı dışındaki dört fonda 16-18 Eylül tarihlerinde yapılan iade taleplerinin ödendiğini ancak Takasbank'ın 18 Eylül'de hesaplara getirdiği kısıtlama ve blokeler nedeniyle ödemelere devam edilemediğini bildirdi. Tasfiye kapsamındaki fonlara ilişkin sürecin SPK tarafından belirlenen esaslar doğrultusunda Türkiye İş Bankası tarafından yürütüleceği belirtildi.
SPK'nın 23 Eylül'deki açıklamasına göre bu fonlarda 455 bin tekil yatırımcı bulunuyordu.
Süreç nasıl başlamıştı?
Hisse değerleri şişirilmiş bazı yatırım fonlarındaki satışların hızla artması, 15-16 Eylül'de Borsa İstanbul endeksinde %10'a varan sert düşüşe yol açtı. Düşüşler, borsada işlem gören hisselerden 51 milyar dolar silinmesiyle sonuçlandı.
Bazı fonlar yatırımcılara ödeme yapamayacaklarını ilan etti. Değer kaybının artması üzerine kamu kurumları ve denetleyiciler devreye girdi. SPK, 131 yatırım fonunun tasfiye edileceğini açıkladı.
Açılan soruşturmalar kapsamında Pusula Portföy, Info Yatırım, Hedef Holding, Destek Yatırım Bankası ve Tera Holding gibi kuruluşların yöneticileri gözaltına alındı.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, piyasada yaşanan sorunların sınırlı sayıda fonda gerçekleştiğini belirterek "genele yayılan sistemik bir risk söz konusu değil" dedi.
