Kapalıçarşı'da Kuyumcular Tek Tek Kapanıyor: Geleneksel Zanaatlar Tehdit Altında

Türkiye'nin altın ve mücevher ticaretinin kalbi sayılan Kapalıçarşı'da kuyumculuk sektörü, birbiri ardına gelen olumsuz gelişmelerle adeta sıkışmış durumda. Artan işletme giderleri, düşen alım gücü ve altın fiyatlarındaki sert dalgalanmalar, çarşıdaki kuyumcuları zorlu bir eşikle karşı karşıya bırakıyor.

Uzun yıllardır çarşıda faaliyet gösteren çok sayıda kuyumcu dükkânı, satışların adeta durma noktasına gelmesi üzerine kepenk kapatmak zorunda kaldı. Boşalan dükkânların büyük bölümüne ise baharatçılar, hediyelik eşya mağazaları ve turist odaklı işletmeler yerleşiyor.

Satışlar ciddi oranda azaldı

İç piyasada alım gücünün hızla düşmesi ve alternatif yatırım araçlarının sunduğu yüksek faiz getirileri, tüketicileri altından giderek uzaklaştırıyor. İstanbul Ticaret Odası Kuyumculuk Meslek Komitesi Başkanı Ercan Özboyacı, bölgedeki ticari şartların belirgin şekilde ağırlaştığını, satışların ciddi oranda azaldığını ve kapanan kuyumcu dükkânı sayısında artış yaşandığını belirtiyor.

Özellikle işçilik gerektiren altın takı ve mücevher satışlarındaki gerileme, yüksek sermaye yükümlülüğü altındaki esnafın belini büken en önemli etkenlerden biri. Buna karşılık daha düşük sermaye şartlarıyla çalışan ve turistik ürünlere yönelen işletmeler, boşalan alanları doldurarak çarşının yüzyıllardır süren geleneksel yapısını hızla değiştiriyor.

Ons ve gram altındaki düşüş baskıyı katladı

Sektördeki durgunluğun en önemli nedenlerinden biri de altın fiyatlarında yaşanan sert gerileme. Uluslararası piyasalarda 29 Ocak'ta 5.595 dolarla tarihi zirvesini gören ons altın, 27 Ekim itibarıyla 4.001 dolara kadar düşerek yüzde 28,5 değer kaybı yaşadı.

Gram altın da aynı dönemde ciddi bir daralma gösterdi. 7.816 lira seviyesinden 6.403 liraya çekilerek yüzde 18,1 oranında geriledi. Fiyatlardaki bu düşüş trendi, altın yatırımcısının talebini baskılamakla kalmadı, kuyumcu cirolarına da doğrudan olumsuz yansıdı.

İhracatta külçe altın yükseliyor, işlenmiş takı geriliyor

Mücevherat sektöründeki daralma yurt dışı pazarlara da yansıyor. Türkiye'de üretilen işlenmiş takıların uluslararası muadillerine kıyasla pahalı kalması, ihracatçıların rekabet gücünü zayıflatıyor.

Mücevher İhracatçıları Birliği Başkanı Mustafa Özcan, Türkiye ile uluslararası piyasa arasındaki kilogram altın fiyat farkının 1.500 dolarlardan 300 dolar seviyesine indiğini, bu durumun sağladığı fiyat avantajının büyük ölçüde zayıfladığını açıklıyor.

Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre 2026 yılının ocak-eylül döneminde mücevherat sektörü ihracatı yüzde 10,8 artışla 6,86 milyar dolara yükseldi. Ancak bu artışın katma değerli işlenmiş takıdan değil, ağırlıklı olarak külçe altın ihracatından kaynaklandığı belirtiliyor.

Zanaatkârlar da doğrudan etkileniyor

Kapalıçarşı'daki dönüşüm yalnızca perakende dükkânlarla sınırlı kalmıyor. Kuyumculuk sektörüne bağlı olarak faaliyet gösteren birçok kesim yaşanan daralmadan doğrudan etkileniyor:

• Taş işleme atölyeleri – siparişlerin azalmasıyla üretimlerini kısıtlamak zorunda kaldı
• Tamirciler ve ustalar – talep düşüşüyle birlikte iş hacimleri ciddi oranda geriledi
• Özel tasarımcılar ve tedarikçiler – hem yurt içi hem yurt dışı talebinde yaşanan yavaşlama nedeniyle zor günler yaşıyor

Yüzyıllardır altın ve değerli taş ticaretiyle özdeşleşen Kapalıçarşı'da hediyelik eşya ve baharat dükkânlarının hızla artması, geleneksel kuyumculuk zanaatlarının geleceğine yönelik ciddi kaygıları da beraberinde getiriyor.