İsrail seçimleri: Sandık çıkış anketlerine göre hiçbir blok çoğunluk sağlayamadı

İsrail'de 27 Ekim Salı günü yapılan genel seçimlerin ardından açıklanan ilk sandık çıkış anketleri, ülkede siyasi belirsizliğin süreceğine işaret etti.

Ülkenin önde gelen televizyon kanallarının yayımladığı anketlere göre, ne Başbakan Binyamin Netanyahu'nun liderliğindeki sağcı blok ne de en güçlü rakibi Gadi Eisenkot'un öncülük ettiği muhalefet, 120 sandalyeli İsrail parlamentosu Knesset'te hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşabildi.

Bu tablo, seçim sonuçlarına rağmen Netanyahu'nun iktidarda kalmasına olanak sağlayabilir. Yeni bir hükümet kurulana kadar mevcut başbakan, geçici hükümetin başında görevini sürdürebilecek.

Anketlere göre Likud Partisi'nin Knesset'te 24-25 milletvekilliği ile ilk sıraya yerleşmesi bekleniyor. Eisenkot'un liderliğindeki Yaşar Partisi ise 21-22 sandalye bandında kalıyor.

Bir anket, Eisenkot'un liderliğinde oluşturulabilecek muhalefet bloğunun Netanyahu'nun mevcut koalisyon bloğunu geride bıraktığını ortaya koydu. Ancak her iki bloğun da tek başına hükümet kurmak için gereken 61 milletvekilliğine ulaşamadığı belirlendi.

Öte yandan İsrail'de Arap seçmenlerin ağırlıkta olduğu partiler seçimlerde önemli kazanımlar elde etti. Bu tablo, koalisyon görüşmelerinde küçük partilerin ve Arap partilerinin tutumunu belirleyici hale getirebilir.

Kesin seçim sonuçlarının açıklanmasının birkaç gün sürebileceği belirtilirken, parlamentoya girmeyi başaran küçük partilerin yeni hükümetin oluşumunda belirleyici rol oynaması bekleniyor.

• İsrail'de bugüne kadar hiçbir siyasi parti 120 sandalyeli parlamentoda tek başına 61 sandalyeye ulaşamadı
• Ülkede hükümetler genellikle birden fazla partinin oluşturduğu koalisyonlarla kuruluyor
• Çoğunluk sağlanamazsa koalisyon görüşmelerinin uzaması veya yeniden seçime gidilmesi gündeme gelebilir

Seçimler, Hamas öncülüğünde 7 Ekim 2023'te düzenlenen saldırıların ve ardından Gazze, Lübnan ve İran'da yaşanan savaşların ardından yapılan ilk genel seçim olma özelliğini taşıyor. Seçmenlerin yoğun ilgi gösterdiği oylamada katılım rekor düzeye ulaştı.

Netanyahu'nun sağcı koalisyonunun politikaları ülkede derin görüş ayrılıklarına yol açarken, İsrail'in uluslararası alanda giderek yalnızlaşmasına da neden oldu. Buna karşılık Netanyahu, seçim kampanyasında kendisini İsrail'in güvenlik tehditleriyle mücadele edebilecek en güçlü lider olarak sundu.

Son 30 yılın yaklaşık 19 yılında başbakanlık yapan 77 yaşındaki Netanyahu, siyasi kariyeri boyunca çok sayıda krizden iktidarını koruyarak çıkmayı başardı. Ancak bu seçime uzun süredir devam eden yolsuzluk suçlamalarının ve 7 Ekim saldırılarına ilişkin güvenlik zafiyeti eleştirilerinin gölgesinde girdi.

Hamas öncülüğündeki saldırılarda yaklaşık 1.200 kişi hayatını kaybetmiş, 251 kişi rehin alınmıştı. Hakkındaki yolsuzluk suçlamalarını reddeden Netanyahu, saldırıların önlenememesindeki sorumluluğu nedeniyle de eleştiriliyor.

Netanyahu'nun karşısındaki en güçlü aday olarak öne çıkan 66 yaşındaki Gadi Eisenkot, İsrail ordusunun eski Genelkurmay Başkanı. Gazze'deki savaşta bir oğlunu ve iki yeğenini kaybeden Eisenkot, seçim kampanyasını büyük ölçüde güvenlik politikaları üzerine kurarken, iç siyasette kendisini merkezde konumlandırdı.

Siyasete dört yıl önce giren Eisenkot, 7 Ekim saldırılarının ardından Netanyahu'nun oluşturduğu savaş kabinesine katılmıştı. Ancak sekiz ay sonra Netanyahu'nun liderliğini eleştirerek kabineden ayrılmıştı.

Sandık çıkış anketlerinin işaret ettiği siyasi çıkmazın devam etmesi halinde İsrail'i uzun koalisyon pazarlıkları veya yeni bir erken seçim süreci bekleyebilir.