Göçün 65. yılı: Almanya'da 2,6 milyon Türkiye kökenli yaşıyor — İşte şaşırtıcı detaylar

Almanya-Türkiye İşgücü Anlaşması'nın 65. yıl dönümü vesilesiyle, Almanya'da yaşayan Türkiye kökenli nüfus hakkında dikkat çekici bilgiler gün yüzüne çıktı. Federal İstatistik Dairesi'nin paylaştığı verilere göre, Almanya'da yaklaşık 2 milyon 648 bin Türkiye kökenli birey yaşıyor ve bu rakam ülke nüfusunun yaklaşık yüzde 3,2'sini oluşturuyor.

İlk kuşaktan geriye kalanlar

30 Ekim 1961'de imzalanan İşgücü Anlaşması kapsamında Almanya'ya gelen ilk göçmen kuşağından 125 bin kişinin, geçen yılın sonu itibarıyla hâlâ hayatta olduğu belirlendi. Bugüne kadar Türkiye'den Almanya'ya göç edenlerin sayısı yaklaşık 1,5 milyon seviyesinde. Bu rakama Almanya'da doğanlar ve aile birleşimiyle gelenler dahil edilmiyor.

Göç dalgalarının seyri

Veriler, dönemler itibarıyla göç hareketliliğinin nasıl değişim gösterdiğini de ortaya koyuyor:

• 1961-1973: İşgücü Anlaşması'nın uygulandığı bu dönemde Türkiye'den göç edenlerin sayısı 216 bin.
• 1974-1989: 12 Eylül 1980 askeri darbesinin de yaşandığı bu siyasi çalkantılı dönemde sayı 484 bine çıkarak zirve yaptı.
• 1990-2007: Göç bir miktar gerileyerek 409 bin seviyesine indi.
• 2008-2013: Rakamlar 54 bine kadar geriledi.
• 2014-2025: Türkiye'de demokrasinin gerilemesi ve ekonomide yaşanan sıkıntılarla birlikte göç yeniden hızlandı ve 307 bin kişi Almanya'ya geldi.

Bugün Almanya'da yaşayan Türkiye kökenli nüfusun yüzde 21'ini, 2014'ten sonra gelenler oluşturuyor. Doğum yeri Türkiye olan tüm göçmenlerin yaklaşık üçte biri ise 1974 ile 1989 arasında Almanya'ya yerleşti.

Göçün nedenleri

Türkiye'de doğmuş ve 2025 yılında Almanya'da yaşayan göçmenlerin büyük çoğunluğu farklı nedenlerle ülkeye gelmiş durumda:

• Yüzde 67: Aile birleşimi gibi ailevi nedenler
• Yüzde 15: Çalışmak üzere göç
• Yüzde 10: Sığınma ve uluslararası koruma
• Yüzde 4: Eğitim amaçlı göç

Türkiye'den göç edenlerin Almanya'ya geldiklerindeki ortalama yaşı 19,6 olarak hesaplandı ve bu kişiler Almanya'da ortalama 32,4 yıldır yaşıyor.

Hangi işlerde çalışıyorlar?

Veriler, Türkiye kökenli göçmenlerin istihdam yapısına ilişkin çarpıcı bilgiler de sunuyor. 15-64 yaş arasındaki tüm çalışan nüfusun yüzde 3,5'ini, yani yaklaşık 1 milyon 400 bin kişiyi Türkiye kökenli bireyler oluşturuyor. Sektörel dağılıma bakıldığında:

• Yüzde 9,8: Temizlik işleri
• Yüzde 6,7: Tekstil ve deri sektörü
• Yüzde 6,6: Metal üretimi, işleme ve metal yapıcılığı

Buna karşılık hukuk ve idari işler, reklam ve pazarlama ile eğitim-öğretim gibi alanlardaki payları yüzde 1,8'le sınırlı kalıyor.

Alman vatandaşlığı oranı yeni nesilde yükseliyor

Toplam 2 milyon 648 bin Türkiye kökenliden yüzde 48'inin, yani 1 milyon 284 bin kişinin Alman vatandaşlığına sahip olduğu belirlendi. Kalan yüzde 52'si ise Türk vatandaşlığına veya başka bir yabancı ülke vatandaşlığına sahip.

Dikkat çekici ayrıntı ise şu: Türkiye'den göç edenler arasında Alman vatandaşlığına geçenlerin oranı yüzde 28 seviyesindeyken, Almanya'da doğan yeni nesillerde bu oran yüzde 74'e kadar çıkıyor.

Nerede yaşıyorlar?

Türkiye kökenlilerin yüzde 73'ü dört eyalette yoğunlaşıyor:

• Yüzde 32: Kuzey Ren-Vestfalya
• Yüzde 18: Baden-Württemberg
• Yüzde 12: Bavyera
• Yüzde 10: Hessen

Toplam nüfus içindeki Türkiye kökenli payının en yüksek olduğu eyaletler ise yüzde 6,6 ile Bremen, yüzde 5 ile Berlin ve yüzde 4,8 ile Kuzey Ren-Vestfalya olarak kayda geçiyor.

Nüfus dağılımında erkekler kadınlardan bir adım önde: Türkiye kökenli erkek nüfus 1 milyon 361 bin, kadın nüfus ise 1 milyon 287 bin. Türkiye kökenli nüfusun ortalama yaşı 42 olarak belirlendi.