Finans Merkezi Olacaktık, Kriz Merkezi Olduk

Uluslararası piyasaların yakından izlediği MSCI endeksinin haziran ayından bu yana aralıklarla yaptığı şeffaflık, manipülasyon, fiktif değerleme ve koordineli hareket uyarıları, eylülde Sermaye Piyasası Kurulu'nun sert önlemlerle harekete geçmesiyle ciddi bir kriz haline dönüştü. Finans merkezi olma hedefi güden Türkiye, bir kez daha güven ve denetim sorunlarıyla baş başa kaldı.

Prof. Dr. Mehmet Şişman, finans merkezinin ancak güven ve istikrar ortamı üzerinden yürüyebileceğini vurguladı. Şişman, "Bu süreci şeffaf götürmek ve regülasyonları harfiyen yerine getirmek güven ortamının oluşması açısından kaçınılmazdır. Aksi halde güven asla yerine gelmez" dedi.

Kapsamlı Bir İrdeleme Gerekiyor

Prof. Dr. Oral Erdoğan, iyi çalışan bir sermaye piyasası düzeninin yalnızca kriz çıktığında müdahale eden değil, risk birikimini daha erken aşamada tespit edebilen bir erken uyarı kapasitesine sahip olması gerektiğini söyledi. Erdoğan, bugün yaşananların sadece kısa vadeli bir piyasa hareketi olarak görülmemesi gerektiğini belirtti.

Erdoğan'ın dikkat çektiği başlıklar şöyle:

• Piyasa yapısının bir bütün olarak ele alınması
• Yatırımcı davranışlarının incelenmesi
• Likidite riskinin ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi
• Denetim mekanizmalarının etkinliğinin sorgulanması
• İnançlı mülkiyet esasına dayanan güven ilişkisinin korunması

Zarar 100 Milyar Doları Aştı

Prof. Dr. Mehmet Şişman, fon krizinin en büyük nedeninin sistemdeki tıkanmanın siyasi güç kullanarak yolsuzluğa dönüşmesi olduğunu ifade etti. Şişman'ın açıklamalarına göre; şimdiye kadar 100 milyar doları geçen bir zarar hesaplanıyor ve bu rakama mevcut sistemdeki unsurların değer kaybı da dahil.

Küçük yatırımcının belli bir takvime bağlı olarak üç ay içinde tasarruflarının anaparasını alabilecek olmasının olayı bir miktar soğuttuğunu belirten Şişman, ancak sorunun artarak devam ettiğini, iç içe geçen ödeme ve tasarruf ilişkilerinin fon krizinden ciddi biçimde yara aldığını vurguladı.

Sorgulanması Gereken Fiyat Artışları

Prof. Dr. Oral Erdoğan, profesyonel yatırımcıların bir şirketin değerindeki olağanüstü artışı sorgulaması gerektiğinin altını çizdi. Erdoğan, gözetim ve denetim mekanizmalarının da bu tür durumlarda gerekli değerlendirmeleri yapması gerektiğini hatırlattı.