İsrail-İran-ABD arasında patlak veren savaş, bu yıl emtia piyasasında sert dalgalanmaları beraberinde getirdi. Yaşanan dalgalanmalardan başta değerli metaller olmak üzere tüm emtialar etkilendi.
Yılın ilk ayında rekor kıran altın, gümüş ve platin fiyatlarında savaşın etkisiyle ibre tersine dönerken, paladyum da bu düşüş eğiliminden nasibini aldı. Fed'in 2023'ten bu yana ilk kez faiz artırımına giderek politika faizini 25 baz puan artışla yüzde 3,75-4 aralığına yükseltmesi ve Fed Başkanı Kevin Warsh'ın enflasyonla mücadelede kararlılığını vurgulaması, bankanın faiz artırımlarına devam edeceğine yönelik öngörülerin güçlenmesine neden oldu.
Bu öngörülerle tahvil piyasalarında satış baskısı hakim olurken, dolara talep arttı. Güçlenen dolar ise değerli metaller üzerindeki satış baskısını tetikledi.
ALTIN REKORLARDAN GERİ DÖNDÜ
Bu yıla 4.313 dolardan başlayan altının onsu ocak ayında 5.600 doları test ederek rekor kırdı. Ocak ayını yüzde 12,4 değer kazancıyla 4.849 dolardan tamamlayan ons altının bu yükselişi şubatta da devam etti.
Altının onsu şubat ayını yüzde 8,5 değer kazanarak 5.263 dolardan tamamladı. ABD ve İran arasında yaşanan gelişmelerle değer kaybetmeye başlayan altının onsu mart ayını yüzde 11,32 düşüşle 4.667 dolardan tamamladı. Mart ayında yaşanan bu düşüş 2008 krizinden bu yana en sert aylık gerileme olarak kayıtlara geçti.
- Nisanda yüzde 1 değer kaybeden altının onsu, mayıs ayında yüzde 1,77 geriledi ve mayıs ayını 4.540 dolardan tamamladı.
- Haziran ayını yüzde 11,7 düşüşle 4.7 dolardan tamamlayan altın, yılın ilk yarısında yüzde 7,1 değer kaybetti.
- Temmuz ayında yüzde 1 artarak 4.44 dolara yükselen altın, 5 ay sonra ilk defa aylık bazda yatırımcısını sevindirdi.
- Ağustos ayında yüzde 10 değer kazanarak ocak ayından bu yana en hızlı yükselişini kaydederken, eylül ayını yüzde 6,6 azalışla 4.157 dolara indi.
Altının onsu yılın 9 ayında toplamda yüzde 3,6 değer kaybetti.
GÜMÜŞÜN ONSU YILIN 9 AYINDA YÜZDE 14,8 AZALDI
Yıla 71 dolardan başlayan gümüşün onsu ocak ayında 121,7 dolara kadar çıkarak rekor kırdı. Ocak ayını yüzde 17,3 artışla 83,3 dolardan tamamlayan gümüşün onsu, yükselişini şubat ayında da sürdürerek o ayı yüzde 12,6 artışla 93,8 dolardan kapattı.
Orta Doğu'daki savaşın etkisiyle mart ayında sert gerileyen gümüş, 61 dolara kadar düşerek o ayı yüzde 19,9 azalışla 75,1 dolardan tamamladı. Nisan ayını yüzde 1,9 düşüşle 73,7 dolardan kapatan gümüş, mayıs ayında yüzde 2,2 artışla 75,3 dolara çıktı ancak haziran ayında yüzde 22 azalışla 58,7 dolara geriledi ve yılın ilk yarısını yüzde 17,3 kayıpla tamamladı.
- Temmuz ayını yüzde 1,7 düşüşle 57,7 dolardan kapatan gümüş
- Ağustos ayında yüzde 13,5 artışla 65,5 dolara yükseldi
- Eylül ayını ise yüzde 7,6 azalışla 60,5 dolardan tamamladı
Gümüşün onsu yılın 9 ayında yüzde 14,8 azaldı.
PLATİN VE PALADYUM DA 9 AYDA GERİLEDİ
Yıla 2.405 dolardan başlayan platinin onsu, küresel arza yönelik devam eden sıkıntılarla ocak ayında 2.923,3 dolara çıkarak rekor kırdı. Ocak ayını yüzde 6,2 yükselişle 2.553,2 dolarla tamamlayan platin, şubat ayını da yüzde 8,5 artışla 2.770,2 dolardan tamamladı.
Mart ayında sert düşen platin, artan jeopolitik riskler ve güçlenen dolarla yüzde 17,2 düşüşle 2.294,1 dolara geriledi. Nisanda yüzde 1,6 artışla 2.331,4 dolara çıkarken, mayısta tekrar düşüşe geçerek 2.266,4 dolara indi.
Haziran ayını yüzde 19,2 azalışla 1.831,5 dolardan tamamlayan platin, yılın ilk yarısında yüzde 24,4 değer kaybetti.
- Temmuz ayında yüzde 6,1 artışla 1.943,1 dolara yükseldi
- Ağustos ayında yüzde 8,9 artışla 2.116 dolara çıktı
- Eylül ayını yüzde 4,6 kayıpla 2.019 dolardan tamamladı
Platinin onsu yılın 9 ayında yüzde 16,7 değer kaybetti.
Yıla 1.603 dolardan başlayan paladyumun onsu ocak ayında yüzde 7 artışla 1.713,3 dolara, şubat ayında yüzde 4,4 yükselişle 1.788,7 dolara çıktı. Mart ayında yüzde 17 gerilemeyle 1.484,8 dolara düşen paladyum, nisanda hafif bir toparlanmayla yüzde 3,3 artışla 1.533,9 dolara yükseldi. Mayısta yüzde 11,4 kayıpla 1.359,6 dolara inen paladyum, haziranda yüzde 10,8 azalışla 1.212 dolara geriledi ve yılın ilk yarısında yatırımcısına yüzde 24,2 kaybettirdi.
- Temmuz ayında yüzde 5,6 artışla 1.280 dolara yükseldi
- Ağustos ayında yüzde 6,5 yükselişle 1.363 dolara çıktı
- Eylül ayını yüzde 11,1 düşüşle 1.211,2 dolardan tamamladı
Paladyumun onsu yılın 9 ayında yüzde 24,4 değer kaybetti.
"FAİZLERİN ARTMASI PİYASADAKİ LİKİDİYETİ AZALTAN BİR UNSUR"
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, değerli metallerde değer kaybına yol açan önemli etkenlerden birinin yüksek petrol fiyatları olduğunu belirtti. Hürmüz Boğazı'nın kapalı olmasından kaynaklı jeopolitik risklerin petrol fiyatlarını yukarı çektiğini dile getiren Ergezen, bu durumun tahvil faizlerini de yukarı çektiğini ifade etti.
Enflasyon beklentilerinin güçlü kaldığını, bunun da faizlerin yükselmesine yol açtığını vurgulayan Ergezen, merkez bankalarının faiz artırımlarına yöneldiğini söyledi.
Ergezen, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Fed de faiz artırımına gitti ki bundan sonra en az bir faiz artırımı daha olacak gibi gözüküyor. Böyle bir ortamda faizlerin artması piyasadaki likiditeyi azaltan bir unsur. Bunun küresel büyümede yavaşlamayı meydana getirmesi bekleniyor. Aynı zamanda dolar endeksinin de güçlendiğini görüyoruz. Böyle bir ortamda kıymetli metaller tarafında da satış baskısı devam ediyor çünkü para mevduata gidiyor, faize yöneliyor ki bunu net bir şekilde görüyoruz. Faiz indirimleri başlayıncaya kadar veya faiz indirim beklentileri artıncaya kadar kıymetli metaller tarafında bir yükseliş trendi görme ihtimalimiz düşük. Bu açıdan baktığımız zaman kıymetli metallerde yeniden yukarı yönlü bir seyir görebilmemizin en önemli koşullarından bir tanesi petrol fiyatlarının aşağı gelmesi gibi gözüküyor veya en azından tahvil faizlerinde bir geri çekilmeyi görmemiz gerekiyor."
Tahvil faizinde geri çekilmeyi görmek için petrol fiyatlarında geri çekilme olması gerektiğini belirten Ergezen, petrolün enflasyonu, enflasyonun da faizi artırdığını hatırlattı. Bu nedenle savaşın sonlanmasının kıymetli metallerin yükselmesindeki en önemli katalizör olacağını dile getirdi.
