Avrupa basını Türk şirketini mercek altına aldı: 'Yaptırımları deliyor' iddiası

Fransız devlet kontrolündeki Groupe ADP'nin bağlı ortaklığı konumundaki Türk havalimanı hizmetleri şirketi TAV Havalimanları, Avrupa Birliği ve ABD tarafından yaptırım uygulanan Rus ve İranlı havayolu şirketleriyle çalışması nedeniyle Avrupa basınının gündemine oturdu.

Groupe ADP bünyesindeki TAV, Almanya merkezli Fraport ile kurduğu ortak girişim sayesinde Antalya Havalimanı'nı işletiyor.

21 Eylül'den bu yana Volgograd ve Moskova gibi noktalara düzenlenen en az 54 Ural Airlines uçuşunun havalimanının çevrim içi geliş-gidiş panosunda yer aldığı belirlendi. Şirket, AB'nin Haziran 2024'te yaptırım listesine aldığı Rus havayolu şirketi Ural Airlines'ın uçuşlarına hizmet vermeyi sürdürdü. Bu durum tepkilere yol açtı.

Şirketlerden peş peşe açıklamalar

TAV, Antalya Havalimanı'na hangi uçuşların inebileceğini Türk havacılık makamlarının belirlediğini vurguladı. Havaş'ın da sahibi olan şirket, Antalya'da Ural Airlines'ın yer hizmetleri sağlayıcısı olarak listeleniyor.

Groupe ADP ise yürürlükteki düzenlemelere ve yaptırımlara kesin uyum sağlandığını açıkladı. TAV da yaptırımları ihlal etmediğini belirterek, yaptırım uyumuna en üst düzeyde önem verdiğini bildirdi.

Antalya Havalimanı'nı hangi havayollarının kullanacağı konusunda bir kontrolleri olmadığını vurgulayan TAV, yaptırım altındaki bir havayolunun uçuş gerçekleştirmesi durumunda şu ifadeleri kullandı:

• ABD veya AB yaptırım gerekliliklerini ihlal etmeden
• Yalnızca yerel düzenlemeler, hükümetle yapılan sözleşme yükümlülükleri ve sivil havacılık makamları tarafından dayatılan asgari düzeyde hizmet sunulduğu

Girişim ortağı Fraport da yürürlükteki yasa ve düzenlemelere tam uyum içinde olduğunu ve işlerini geçerli yaptırım rejimlerine ve ilgili tüm yasal gerekliliklere uygun olarak yürütmeye kararlı olduğunu duyurdu.

Fransa Ekonomi ve Finans Bakanlığı, devlet katılımları ajansı ve Avrupa Komisyonu ise konuya ilişkin yorum yapmaktan kaçındı.

TAV'a yaptırım gelir mi?

ABD'nin Tahran üzerindeki baskıyı artırmak amacıyla 8 Eylül'de 27 İranlı havayolu şirketini kara listeye almasının ardından yaptırım altındaki havayollarıyla yapılan etkileşimler daha fazla inceleme altına alındı.

Washington tarafından hedef alınan şirketlerin en az sekizinin geçmişte TAV tarafından işletilen terminallerin bulunduğu Türkiye ve Gürcistan'daki havalimanlarını kullandığı ve yaptırım kararını izleyen haftalarda da bu kullanıma devam ettiği görüldü.

Rotaların çoğunun kapandığı belirtilse de Meraj Airlines'a ait bir uçağın 5 Ekim Pazartesi günü Tahran'dan TAV tarafından işletilen Ankara Havalimanı'na uçtuğu ve gece saatlerinde İran'a döndüğü tespit edildi.

TAV, ABD'nin 8 Eylül'de yaptırım uyguladığı İranlı havayolu şirketlerine kontrol kapsamındaki hizmet sunmayı durdurduklarını açıkladı.

ABD'nin bir kuruluşa maddi yardımda bulunduğu gerekçesiyle ikincil yaptırımlar uygulayabileceği ve bunun Groupe ADP ile bağlı ortaklıkları için risk oluşturabileceği öne sürüldü. Ancak kıdemli bir ABD yaptırım avukatı, TAV'ı hedef almanın diplomatik riskleri nedeniyle Washington'ın bu tür yaptırımlar uygulamasının son derece düşük bir ihtimal olduğunu belirtti.