AB'den Çin'e ihracat freni: Hibrit araçlar masada

Avrupa Birliği (AB), Çin'in Avrupa pazarına yönelik hızla artan ihracatını frenlemek amacıyla Pekin ile kritik ticaret görüşmelerinin startını vermeye hazırlanıyor. Görüşme maratonunun önümüzdeki hafta başlaması bekleniyor.

AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič ve beraberindeki heyetin çarşamba günü Çin'e gitmesi, müzakerelerin ise perşembe günü başlayıp cuma gecesine kadar sürmesi öngörülüyor.

Tarafların, Çin'in AB karşısında günlük yaklaşık 1 milyar euroluk ticaret fazlasını azaltmaya yönelik somut adımlar üzerinde çalışacağı belirtiliyor. AB kaynakları, önümüzdeki hafta Brüksel'de yapılacak liderler zirvesinden önce "somut, anlamlı ve ölçülebilir" sonuçlar elde etmeyi hedefliyor.

İlk hedef otomotiv sektörü

Görüşmelerin merkezinde, ilk aşamada tek bir sektörü kapsayacak bir pilot anlaşma bulunuyor. Otomotiv sektöründe uygulanacak bu modelin başarılı olması halinde ilerleyen aylarda başka sektörlere de genişletilmesi planlanıyor.

AB ile Çin arasındaki ticaret gerilimini tam ölçekli bir ticaret savaşına dönüşmeden kontrol altına alma çabaları haziran ayı sonunda başlamıştı.

Ancak AB'nin Ekim 2024'te Çin üretimi elektrikli araçlara ek gümrük vergileri getirmesinin ardından, tarifelerin dışında kalan hibrit araçların Avrupa'ya ihracatında hızlı bir artış yaşandı.

AB geçen ay Çin'den hibrit araç ihracatını gönüllü olarak sınırlandırmasını istemiş, aksi halde kota dahil koruma önlemlerinin gündeme gelebileceği uyarısında bulunmuştu. Pekin bu talebi kabul etmedi.

Bunun üzerine AB tarafının, Çinli hibrit otomobillere yönelik tek taraflı bir ithalat sınırı üzerinde çalışmaya başladığı belirtildi. Gündemdeki seçenekler şunlar:

• Belirli bir ithalat kotası uygulanması
• Kotanın aşılması halinde daha yüksek gümrük vergilerinin devreye alınması

Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Çin politikasında daha sert bir çizgiye yöneldi. İki lider tarafından hazırlanan ortak belgede, Avrupa sanayisinin "büyük ölçekli bir endüstriyel şokla" karşı karşıya olduğu belirtildi ve özellikle ilaç, havacılık, otomotiv, makine ve kimya sektörlerine dikkat çekildi.

Berlin ve Paris, AB'nin mevcut ticaret savunma araçlarının daha aktif kullanılmasını; Avrupa pazarını üçüncü ülkelerin baskısına karşı koruyacak yeni mekanizmaların oluşturulmasını talep ediyor. Öneriler arasında, gerekli durumlarda üçüncü ülkelerin AB tek pazarına erişiminin kısa sürede sınırlandırılmasına imkan verecek yeni önlemler de bulunuyor.

Avrupa Dış İlişkiler Konseyi'nin Asya Direktörü Andrew Small ise görüşmelerin hem Pekin'in hem de Brüksel'in kararlılığını test edeceğini belirtti. Small, Çin'in Avrupa'yı uzun süreli müzakerelere çekerek zaman kazanabileceği uyarısında bulunarak, Pekin'in Avrupa'daki sanayisizleşme endişelerini giderecek ölçüde ciddi tavizler verip vermeyeceğinin görüşmelerde ortaya çıkacağını söyledi.

Neler olmuştu?

AB, Çin'de üretilen elektrikli otomobillerin devlet destekleri sayesinde Avrupa pazarında haksız fiyat avantajı elde ettiği gerekçesiyle Ekim 2024'te bu araçlara yüzde 35,3'e varan ek gümrük vergileri getirdi. Ancak önlemlerin yalnızca tam elektrikli araçları kapsaması, Çinli üreticilerin hibrit modellere yönelmesine yol açtı.

Çin'den Avrupa'ya hibrit otomobil ihracatındaki hızlı artışın ardından Brüksel bu kez gönüllü ihracat sınırlamaları ve kota gibi seçenekleri gündemine aldı.