Zelenskiy açıkladı: ABD, Donbas karşılığında NATO üyeliği teklif etti

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD'nin Ukrayna'nın topraklarından vazgeçmesi karşılığında NATO üyeliğini gündeme getirdiğini açıkladı. Gazetecilere dün yaptığı ancak bugün yayınlanması şartıyla paylaşılan açıklamada Zelenskiy, "Amerikalılar bir mesele ortaya attı: 'Ukrayna NATO'ya üye olursa ne olur? Ukrayna Donbas'tan çekilir mi?' Bu soru ilk kez soruldu" diyerek konunun ilk kez masaya yatırıldığına işaret etti.

Zelenskiy bu açıklamayı, Danimarka ve İrlanda'da Avrupalı devlet ve hükümet başkanlarıyla Ukrayna'daki savaşın sona erdirilmesini görüştükten sonra yaptı. Öncesinde Birleşik Arap Emirlikleri'nde ABD'nin arabuluculuğunda Rusya ile Ukrayna arasında iki gün süren müzakereler gerçekleştirilmişti.

Ukrayna lideri, Kiev'in NATO ve Avrupa Birliği tarafından sağlanacak somut güvenlik garantilerini görüştüğünü de belirtti. Savaşı sona erdirecek bir anlaşma kapsamında NATO ve AB'nin güvenlik garantileri konusunda uzlaşı sağlanması hâlinde konuyu halk oylamasına sunacağını ve kararı kendisinin vermeyeceğini vurguladı. "Bu kararı tek başıma alma hakkım yok" ifadelerini kullandı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Avrupa'nın güvenlik mimarisindeki değişiklik taleplerini "tehlikeli" olarak nitelendiren Zelenskiy, bunun yeni savaşlara yol açabileceği uyarısında bulundu. "Avrupa'da gerçek güvenlik AB ve NATO demektir. Güvenlik için başka garanti yok. Durum bu" diyerek NATO ve AB'den güvenlik garantisi talebini yineledi.

Rusya'nın savaş stratejisine de değinen Zelenskiy, "Her şeyi bu kışa bağlamış durumdalar" değerlendirmesini yaptı.

Rusya, Şubat 2022'de Ukrayna'ya saldırmasının ardından ülkenin güney ve doğusunda geniş bölgeleri ele geçirmişti. Moskova, Ukrayna'nın bir bölümünü hâlen kontrol ettiği Donbas bölgesinin tamamında da hak iddia ediyor. Putin ise Ukrayna'nın NATO üyeliğine kesin biçimde karşı çıkıyor.

Putin Batılı askerleri 'meşru hedef' olarak nitelendirdi

Putin, bu hafta Moskova'da ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile yaptığı görüşmede mevcut taleplerinden geri adım atmaya hazır olmadığını ortaya koydu.

Rus lider, savaşın sona ermesinden sonra Ukrayna'ya Batılı askerlerin konuşlandırılmasının kendi güvenliklerine yönelik bir tehdit olacağını savunuyor. Bu askerlerin Rusya açısından "meşru hedef" sayılacağını da belirten Putin, "Başka bir deyişle savaş derhal yeniden alevlenir" şeklinde sert bir uyarıda bulundu.

Avrupa müzakere masasındaki yerini belirledi

Yoğun Ukrayna diplomasisinin yaşandığı bir haftanın ardından ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in gelecek perşembe Çin'in Shenzhen kentinde bir araya gelmesi planlanıyor. ABD'li yetkililere göre üçlü görüşmenin gündeminde Ukrayna savaşı bulunmuyor.

Buna rağmen açıklanan buluşma, Avrupa'da üç liderin Avrupalıları devre dışı bırakarak Ukrayna konusunda bir anlaşmaya varmaya çalışabileceği endişelerine yol açtı.

Trump'ın damadı ve müzakerecisi Kushner ise Ukrayna ile Rusya arasında Avrupalıların "masada olmadığı" bir anlaşmanın mümkün olmadığını belirterek, Putin'in bunu "denemeye hazır" olduğunu söylemişti.

İrlanda'nın başkenti Dublin'de cuma günü düzenlenen AB Zirvesi'nde ise Avrupa'nın müzakere ekibinin AB kurumları ile E5 ülkeleri olan Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve Polonya'dan oluşması karara bağlandı.