Geri Dön

Türk otomotivcilerden Berlin'e Made in EU çıkarması: Belirsizlik aşılabilir mi?

Can Öztürk

Kültür-sanat yazarı ve editör

4 dk okuma (703 kelime)
Türk otomotivcilerden Berlin'e Made in EU çıkarması: Belirsizlik aşılabilir mi?

Türkiye-AB arasında 50 milyar euroyu aşan otomotiv ticaretinde Made in EU belirsizliği aşılamıyor. Otomotiv şirketleri, kapsam dışında kalmamak için Berlin'e çıkarma yapacak.

Otomotiv sektöründe Avrupa Birliği ile 50 milyar euroyu aşan ticarete imza atan Türkiye, 2025 sonu itibariyle 41,5 milyar dolarlık otomotiv ihracatının yüzde 72,5'ini AB ülkelerine gerçekleştirdi. Ülkenin "Made in Europe" programının dışında kalmamak için Almanya'da bir dizi temasta bulunmaya hazırlandığı bildiriliyor.

Ticaret Bakanlığı ile otomotiv ihracatının çatı kuruluşu Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB), 19 Kasım'da Berlin'de hem Alman otomotiv sanayinin devleri hem de ekonomi bürokrasisiyle bir araya gelecek. Türkiye, Alman iş dünyasından AB kurumları üzerindeki ağırlığını kullanarak Türk otomotiv ürünlerinin "Made in Europe" kapsamına alınmasını sağlayacak düzenlemelerin önünü açmasını talep edecek.

Türkiye-AB arasındaki ticari ilişkilerde otomotiv sektörü çok önemli bir yer tutuyor. Bu sektördeki iş birliği, 1995 yılındaki Gümrük Birliği'nden bu yana 30 yılı aşkın sürede dünyanın en entegre otomotiv üretim ekosistemlerinden biri olarak tanımlanıyor.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, AB yetkilileriyle yoğun temasların devam ettiğini vurgulayarak Türkiye'nin pozisyonuna ilişkin Avrupa Sanayi Konseyi kararının Kasım sonu veya Aralık başında çıkabileceğini söyledi.

Ancak Almanya ve Fransa'nın 15 Ekim'de açıkladığı ortak deklarasyonla Türk otomotiv sektörünü büyük oranda "Made in Europe" kapsamı dışında tutması, Türkiye'nin işini zorlaştırıyor. Türk heyeti, Ekim ayında da Brüksel'de bir dizi görüşme yapmış ancak sonuç alamamıştı.

Otomotiv sektörü temsilcileri Berlin'de kimlerle görüşecek?

OİB Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Yazıcı, Berlin'de başta Alman Otomotiv Endüstrisi Birliği olmak üzere, Almanya'nın önde gelen ana sanayi üreticileri, tedarik sanayi çatı kuruluşları ve ekonomi/sanayi bürokrasisinin karar vericileriyle bir araya geleceklerini söyledi.

Almanya'da bir araya gelecekleri tüm kesimlere "Türkiye sıradan bir üçüncü ülke tedarikçisi değil" mesajı vereceklerini vurgulayan Yazıcı, Türkiye'nin Alman ve Avrupa otomotiv sanayisinin üretim üssü ve stratejik ortağı olduğunun altını çizdi.

Fransa-Almanya ortak tutumunun nihai yasal metin olmadığını hatırlatan Yazıcı, Almanya'da "Gümrük Birliği'nin ruhuna aykırı bir dışlamanın doğrudan Alman üreticilerin maliyetlerini artıracağını ve Avrupa'nın küresel rekabet gücünü zayıflatacağını somut verilerle ortaya koyacaklarını" ifade etti.

Yazıcı, "Küresel rekabette ayakta kalmak için değer zincirlerini bölmek yerine, Türkiye'yi 'Birlik Menşei' çerçevesine dahil ederek Avrupa'nın sanayi dayanıklılığını birlikte güçlendirmemiz gerektiğini vurgulayacağız" diye sözlerini sürdürdü.

Türkiye'nin AB'den "Made in Europe" talebi nedir?

Sektör temsilcileri özellikle Sanayi Hızlandırma Yasası (IAA) veya ilgili Otomotiv Paketi kapsamındaki "Made in Europe" tanımının AB-Türkiye Gümrük Birliği'ni temel gerekçe olarak tanıması gerektiğine vurgu yapıyor.

  • Türkiye'de montajı yapılan ya da üretilen araç ve otomotiv bileşenlerinin "Made in Europe" programına eksiksiz olarak dahil edilmesi gerekiyor.
  • Türkiye'nin kapsam dışında bırakılması halinde yalnızca Türkiye'nin değil Avrupa otomotiv ekosisteminin sarsılacağı ifade ediliyor.
  • Sınırlar arasındaki kesintisiz parça ve araç akışının bozulacağı, tedarik zincirlerinin parçalanacağı ve üretim maliyetlerinin tırmanacağı belirtiliyor.

Yazıcı, "Küresel rekabetin zirveye çıktığı bu dönemde Avrupalı üreticiler zayıflarken, AB genelinde desteklediğimiz 250 binden fazla istihdam ve yatırımlar baskı altına girer; araç fiyatları yükselir ve Avrupa'nın sıfır emisyonlu mobilite hedefleri ciddi biçimde yavaşlar" diyor.

Tedarik sanayi de kaygılı: Büyük işbirliklerine imza atıldı

AB'ye yapılan yaklaşık 30 milyar dolarlık otomotiv ihracatının yüzde 40'ını şanzımandan fren sistemine, lastikten cama kadar yüzlerce farklı parçayı içeren tedarik sanayi oluşturuyor. Geçen yıl toplamda 15,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştiren otomotiv tedarik sanayi şirketleri de araç üreticileri kadar "Made in Europe" sürecini kaygıyla izliyor.

Taşıt Araçları Tedarik Sanayicileri Derneği (TAYSAD) Yönetim Kurulu Başkanı Yakup Birinci, Türkiye ile AB arasında otomotiv sanayi alanında iç içe geçmiş bir yapı olduğuna işaret ederek hem ihracatta hem de ithalatta büyük iş birliklerine imza atıldığına dikkat çekti.

Türkiye'nin otomotiv parçası ithalatının yüzde 55'inin Avrupa'da üretilen parçalardan oluştuğuna işaret eden Birinci, "Avrupa'dan tedarik ettiğimiz bileşenlerle Türkiye'de üretilen araçlar, AB pazarı dahil pek çok pazara ihraç ediliyor. TAYSAD olarak talebimiz, Gümrük Birliği ve mevcut üretim entegrasyonu dikkate alınarak Türkiye'nin Made in EU kapsamına baştan dahil edilmesi" şeklinde konuşuyor.

Türkiye AB'nin en büyük ikinci tedarikçisi

TÜİK verilerine göre, 2025 sonu itibariyle Türkiye'nin AB'ye imalat sanayi ihracatının yüzde 28'i kara taşıtları ve taşıt aksam-parçalarından oluşuyor. 2025'teki motorlu kara taşıtı ve aksam-parça ihracatının yüzde 72,5'i AB ülkelerine yapılıyor. Bu sektörde Türkiye, AB'nin ithalatında Çin'in ardından ikinci büyük tedarikçi konumunda bulunuyor.

OİB verilerine göre, otomotiv sektöründe AB'den Türkiye'ye 28 milyar euro, Türkiye'den AB'ye ise 26 milyar euro olmak üzere toplamda 54 milyar euroluk karşılıklı ticaret hacmi bulunuyor.

Türkiye, AB'nin en büyük üçüncü otomotiv ihracat pazarı konumunda ve AB'den 800 binin üzerinde araç ithal ediyor. Bununla birlikte Türkiye'deki araç üretiminin yüzde 70'inden fazlası Avrupalı üreticiler tarafından gerçekleştiriliyor. Türkiye otomotiv endüstrisi, entegre değer zincirleri ve karşılıklı ticaret yoluyla AB genelinde 250 binden fazla istihdamı doğrudan destekliyor.

Türkiye'nin hem hükümet hem de iş dünyası temsilcileri ile gerçekleştireceği Berlin ziyaretinde verilecek karşılıklı mesajlar, küresel ölçekte dev bir dönüşümden geçen otomotiv alanında Türkiye ile AB arasındaki iş birliğinin geleceği açısından kritik olacak.

Yorumlar 0

Fikrinizi paylaşmak için tıklayın veya üye olun... Giriş Yap →

Henüz yorum yapılmamış

Bu haberle ilgili ilk düşünceyi sen paylaş!

✨ İlginizi Çekebilecek Haberler

Trend 10

En Çok Okunan 10 Haber

Günün en çok ilgi gören ve okunan haberleri