Dünyanın gözü COP31 zirvesinde! Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan yoğun diplomasi trafiği

Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) Liderler Zirvesi, dünya liderlerini tek çatı altında topluyor. Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleşen zirve çerçevesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, çok sayıda liderle görüşmeler yaparak yoğun bir diplomasi trafiği yürüttü.

Görüşmelerde genel olarak bölgesel ve küresel konular ele alınırken, zirvede iklim, atık yönetimi, metan emisyonları ve döngüsel ekonomi gibi kritik başlıklar da gündeme geldi.

İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ile bölgesel konular değerlendirildi

Cumhurbaşkanı Erdoğan, COP31 kapsamında İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile bir araya geldi. Görüşmede Türkiye-İran ilişkileri ile bölgesel ve küresel gelişmeler masaya yatırıldı.

Erdoğan, İran ile ABD arasındaki çatışmaların bir an önce sona ermesini ve kalıcı barışın sağlanmasını temenni etti. İstikrarın hakim olduğu bir dönemin başlatılabilmesi için uzlaşı zemininin güçlendirilmesi ve diplomasiye şans verilmesi gerektiğini vurgulayan Erdoğan, daha fazla vakit kaybetmeden müzakere masasının kurulmasının önem arz ettiğini belirtti.

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı el-Burhan ile görüşme

Erdoğan, zirve kapsamında Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan ile de görüştü. Görüşmede Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, MİT Başkanı İbrahim Kalın ve diğer yetkililer de hazır bulundu.

Libya ile ilişkileri derinleştirecek hamleler

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Libya Başbakanı Abdülhamid Dibeybe'yi kabulünde, iki ülke arasındaki işbirliğini geliştirmek için adımlar atmayı sürdüreceklerini bildirdi. Enerji başta olmak üzere birçok alanda ilişkileri derinleştirecek hamlelerin yapılacağını vurgulayan Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:

• Türkiye, Libya'nın istikrarını destekleyen adımlarını sürdürecek
• Libyalıların sahiplenmediği hiçbir girişimin sahada karşılığı olmayacak
• Libya'nın menfaatine aykırı hiçbir formüle razı gelinmeyecek

Diğer liderlerle görüşmeler

Erdoğan zirve boyunca ayrıca şu liderlerle de bir araya geldi:

• Gürcistan Cumhurbaşkanı Mikheil Kavelashvili
• Kongo Demokratik Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Felix Tshisekedi
• Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif

KDC görüşmesinde ticaret, ulaştırma ve savunma sanayisi başta olmak üzere birçok başlıkta adımlar atılacağı belirtildi. Türkiye'nin KDC'nin toprak bütünlüğünü desteklediği vurgulandı.

Bakan Kurum: Tarihin en yoğun katılımlı COP'unda tarihi kararlar istiyoruz

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, zirvede yoğun bir ilgi olduğunun altını çizdi. Kurum, sadece iki günde 100 bin kayıt yapıldığını ve tarihin en yoğun katılımlı COP'unda tarihi kararlara imza atmayı hedeflediklerini söyledi.

Kurum, COP31'i 'Uygulama COP'u' olarak tanımladıklarını hatırlatarak alınan kararların sadece sözde kalmaması gerektiğini vurguladı. Eylem Ajandasındaki 10 gündem maddesi doğrultusunda iddialı ama ulaşılabilir bir yol haritası çizildiğini belirtti:

• Temiz enerji ve elektrifikasyon
• Yeşil sanayi ve sıfır atık
• Metan azaltımı ve dirençli şehirler
• Gıda güvenliği, okyanuslar, sağlık ve gençlik

2035'e kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarmayı, üretim ve imalatta döngüsel malzeme kullanımını en az yüzde 15'e taşımayı hedeflediklerini kaydetti.

İklim dönüşümü ekonomik fırsat: 16,6 milyon istihdam

Bakan Kurum, iklim dönüşümünü ekonomik büyüme ve rekabet gücü açısından büyük bir fırsat olarak gördüklerini belirtti. Uluslararası verilere göre:

• 2026'da dünyadaki enerji yatırımlarının 3,4 trilyon dolara ulaşması bekleniyor
• Bunun yaklaşık 2,2 trilyon dolarının yenilenebilir enerji ve temiz enerji alanlarına yönelmesi öngörülüyor
• Yenilenebilir enerji sektöründe dünyada 16,6 milyon kişi istihdam ediliyor
• 2030'a kadar iklim değişikliğine uyum çalışmalarının 5 milyon, emisyon azaltım çalışmalarının 3 milyon net ilave iş yaratması bekleniyor

Kurum, Türkiye'yi yeşil dönüşümün öncü ülkelerinden biri haline getirmeyi hedeflediklerini söyledi.

Guterres: Metan emisyonları acil azaltılmalı

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, zirvede yaptığı konuşmada küresel ısınmanın neredeyse tamamından metan gazının sorumlu olduğunu belirtti.

• Her yıl 2 milyar tondan fazla kentsel atık üretiliyor
• Her gün plastikle dolu 2 bin çöp kamyonuna eşdeğer miktarda atık okyanuslara dökülüyor
• Gıda israfı ve kaybı sera gazı emisyonlarının yüzde 8-10'unu oluşturuyor
• Atıklar ve atık sular, insan kaynaklı metan emisyonlarının yaklaşık beşte birini oluşturuyor

Guterres, fosil yakıt endüstrisindeki metan emisyonlarının yüzde 30'unun maliyet olmaksızın azaltılabileceğini belirtti. Ayrıca petrol ve gaz sektörü için 'sıfıra yakın metan' standardı çağrısında bulundu.

BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan'ın liderliğinden övgüyle bahseden Guterres, Antalya'daki COP31'i bir 'sıfır atık COP'u' haline getirdiği için Türkiye'yi tebrik etti.

Emine Erdoğan: Yapmamız gereken doğa okulundan dersler çıkarmak

Emine Erdoğan, Liderler Yuvarlak Masa Toplantısı'nda yaptığı konuşmada, tek kullanımlık plastiklerin küresel çöpün yüzde 40'ını oluşturduğuna dikkat çekti. Katı belediye atıklarının 2050'ye kadar 2 katına çıkarak 4 milyar tona ulaşmasının beklendiğini belirtti.

Erdoğan, bu durumu bir zihniyet, kültür ve medeniyet krizi olarak nitelendirdi:

''Bugün küresel olarak üretilen gıdanın neredeyse yüzde 30'u israf ediliyor. Çöpe atılan toplam gıdanın sadece dörtte biriyle dünyada açlıkla mücadele eden neredeyse 700 milyon insanın doyabileceğini bilmek, başlı başına ahlaki bir çıkmaz.''

Emine Erdoğan, Anadolu'daki yerel bilgeliğin doğal kaynak israfına ve metan emisyonlarına karşı bir kalkan olduğunu vurgulayarak şu değerlendirmelerde bulundu:

• 'Eskisi olmayanın yenisi olmaz' sözü döngüselliğin özünü tek cümlede özetler
• Tohum toprağa bırakılırken 'Kurda, kuşa, aşa' diye dua edilir
• Dünya ortak evimizdir anlayışı kültürümüzde içselleştirilmiştir
• Organik atıkların kompostlanmasıyla 2035 hedefi tutturulabilir

2035 yılına kadar küresel yıllık belediye katı atığı miktarında öngörülen artışın en az yüzde 50 azaltılmasının ancak bu yaklaşımla mümkün olacağını belirten Erdoğan, iklim değişikliğiyle mücadelenin herkesin payına düşen bir ödev olduğu anlayışında buluşulması gerektiğini vurguladı.