Borsa İstanbul'da piyasa değeri en yüksek 10 şirketin incelendiği tablo, büyüklük ile kârlılık arasındaki farkları bir kez daha ortaya koyuyor. Aselsan, 1 trilyon 714 milyar 560 milyon TL piyasa değeriyle listenin açık ara lideri konumunda bulunuyor. Dolar bazında şirketin piyasa değeri yaklaşık 34,94 milyar dolar seviyesinde.
İkinci sırada yer alan QNB Bank'ın piyasa değeri 918,5 milyar TL. Bu durum, Aselsan ile QNB Bank arasında yaklaşık 796,1 milyar TL'lik bir farka işaret ediyor. Başka bir deyişle Aselsan'ın piyasa değeri QNB Bank'ın yaklaşık 1,87 katı.
Üçüncü sıradaki Tüpraş ise 730,74 milyar TL piyasa değeri ve 14,89 milyar dolarlık büyüklüğüyle ilk üçteki yerini koruyor. İlk üç şirketin toplam piyasa değeri yaklaşık 3,36 trilyon TL, yani ilk 10 şirketin 6,76 trilyon TL'lik toplamının neredeyse yarısı.
En büyük piyasa değerine sahip olmak, en yüksek kârı elde etmek anlamına gelmiyor. Son dört çeyrek kârlarına göre sıralandığında tablo tamamen değişiyor. Garanti Bankası, 120,70 milyar TL ile kâr lideri konumunda. Onu 112,06 milyar TL ile Türk Hava Yolları, 67,50 milyar TL ile Tüpraş ve 66,77 milyar TL ile Akbank takip ediyor. Piya değeri sıralamasında birinci olan Aselsan'ın son dört çeyrek kârı ise 35,93 milyar TL seviyesinde.
Özkaynak rekoru THY'de, ancak PD/DD 0,39
Tablonun en çarpıcı karşılaştırmalarından biri Türk Hava Yolları'nda öne çıkıyor. Şirketin özkaynakları 1 trilyon 18,5 milyar TL ile 10 şirket arasındaki en yüksek seviyede. Buna karşılık piyasa değeri 400,89 milyar TL. Bu nedenle THY'nin PD/DD oranı yalnızca 0,39 olarak hesaplanıyor.
Defter değerinin altında işlem gören iki şirket listeye giriyor:
- Türk Hava Yolları – PD/DD 0,39
- Koç Holding – PD/DD 0,68 (792,64 milyar TL özkaynağa karşılık 541,67 milyar TL piyasa değeri)
Değerleme farkı 62,70 F/K'ya kadar çıkıyor
F/K oranlarında şirketler arasındaki uçurum oldukça geniş. En düşük oran Türk Hava Yolları'nda 3,58 seviyesinde. Onu Garanti Bankası 4,57, Akbank 5,41, Tüpraş 10,83 ve Enka İnşaat 12,69 izliyor. Listenin diğer ucunda ise Enpara Bank 62,70 F/K ile bulunuyor. Aselsan'ın F/K oranı da 47,72.
PD/DD tarafındaki fark ise daha da belirgin. Enpara Bank'ın PD/DD oranı 24,27 iken, THY'nin 0,39 ve Koç Holding'in 0,68 seviyesinde kaldığı görülüyor. Dolayısıyla piyasa değeri yüksek şirketleri tek bir değerleme kalıbıyla değerlendirmek mümkün görünmüyor.
Hisse başına kârda THY açık ara önde
Hisse başına kâr (HBK) verisinde lider Türk Hava Yolları oluyor. Şirket 81,20 TL HBK ile açık ara ilk sırada yer alıyor. Onu 35,03 TL ile Tüpraş, 28,74 TL ile Garanti Bankası ve 21,85 TL ile BİM Mağazalar takip ediyor. Listenin en düşük HBK rakamı ise 0,70 TL ile Enpara Bank'ta ölçüldü. Ancak HBK tutarlarının şirketlerin pay sayılarından etkilendiği, bu nedenle tek başına karşılaştırma ölçüsü olarak kullanılmaması gerektiği unutulmamalı.
Temettü veriminde Tüpraş ve Enka zirvede
Temettü verimi verisi bulunan şirketler arasında en yüksek oran yüzde 4,21 ile Tüpraş ve Enka İnşaat'ta gerçekleşiyor. Diğer şirketlerin temettü verimleri ise şöyle:
- Garanti Bankası – yüzde 3,41
- Koç Holding – yüzde 2,93
- Akbank – yüzde 2,69
- Türk Hava Yolları – yüzde 2,01
- BİM Mağazalar – yüzde 1,45
- Aselsan – yüzde 0,10
QNB Bank ve Enpara Bank için temettü verisi bulunmuyor. Bu nedenle piyasa değeri büyüklüğü ile temettü verimi arasında doğrudan bir sıralama oluşmuyor.
Piyasa değeri en yüksek 10 şirket
- Aselsan (ASELS): 1,715 trilyon TL | F/K 47,72 | PD/DD 5,59
- QNB Bank (QNBTR): 918,50 milyar TL | F/K 16,64 | PD/DD 4,58
- Tüpraş (TUPRS): 730,74 milyar TL | F/K 10,83 | PD/DD 1,60
- Garanti Bankası (GARAN): 551,04 milyar TL | F/K 4,57 | PD/DD 1,13
- Enpara Bank (ENPRA): 549,16 milyar TL | F/K 62,70 | PD/DD 24,27
- Koç Holding (KCHOL): 541,67 milyar TL | F/K 15,90 | PD/DD 0,68
- Enka İnşaat (ENKAI): 495,90 milyar TL | F/K 12,69 | PD/DD 1,21
- BİM Mağazalar (BIMAS): 491,10 milyar TL | F/K 18,73 | PD/DD 2,44
- Türk Hava Yolları (THYAO): 400,89 milyar TL | F/K 3,58 | PD/DD 0,39
- Akbank (AKBNK): 361,40 milyar TL | F/K 5,41 | PD/DD 1,11
Veriden çıkan 5 temel sonuç
- Aselsan 1,71 trilyon TL ile piyasa değerinde lider konumda.
- İlk 10 şirketin toplam piyasa değeri yaklaşık 6,76 trilyon TL.
- Garanti Bankası 120,7 milyar TL ile son dört çeyrek kârının lideri.
- Türk Hava Yolları 1,02 trilyon TL ile en yüksek özkaynağa sahip, ancak 0,39 ile en düşük PD/DD oranına da o.
- Tüpraş ve Enka İnşaat yüzde 4,21 ile temettü veriminde en yüksek orana ulaşan şirketler.
Genel tablo, yatırımcı açısından şirket büyüklüğünün tek başına yeterli bir gösterge olmadığını ortaya koyuyor. En büyük şirket ile en düşük çarpanlı şirket aynı kavram değil. Bankalar, sanayi şirketleri, holdingler, perakende ve ulaştırma şirketlerinin çarpanlarını kendi faaliyet yapıları içinde değerlendirmek gerekiyor.